حسین (ع)،امام، زندگی حضرت/ علی بهرامیان | ۱۱:۲۱,۱۳۹۷/۶/۲۷|

تولد و دورۀ حیات پیامبر (ص): ولادت امام حسين (ع) در مدينه و با فاصله‌ای کمتر از يک‌سال از امام حسن (ع) صورت گرفت؛ تاريخی که در منابع به اختلاف بيان شده است؛ نيای آن امام، رسول اکرم (ص)، آداب اذان و اقامه در گوش نوزاد را به‌جا آورد. امام در خاندان نبوت و در عداد اصحاب کسا رشد کرد و هفت ساله بود که پيامبر (ص) وفات نمود. در روايات بسياری به شباهت امام به پيامبر (ص) تصريح شده و مبتنی بر همين روايات، او و برادرش، امام حسن (ع) هر کدام به نيمی از پيکرۀ نيای خويش شبيه دانسته شده‌‌اند.

سقّاخانه / بابک حقیقی راد | ۱۳:۵۷,۱۳۹۷/۶/۲۵|

سَقّاخانه، بنایی با هاله‌ای از تقدس، در معابر عمومی برای آب‌رسانی به تشنگان و یادآور بخشی از مصائب صحرای کربلا. اساسی‌ترین عنصر سقاخانه آب (ه‍ م) است که هم از دوران باستان نشان از اناهیتا، ایزدبانوی آبها دارد، هم یادآور مهریۀ حضرت فاطمه (ع) است، و هم پیوندی ناگسستنی با حضرت ابوالفضل (ع)، برادر و هم‌رزم امام حسین (ع) دارد. سقّا از واژۀ سقایه، به معنی آب‌دادن (ابن‌منظور، ذیل سقی)، آب‌دهنده (معین، ذیل سقا) و کسی که آب‌نوشاندن پیشۀ او ست ( آنندراج، ذیل سقا)، جزء اصلی واژۀ مرکب سقاخانه است.

خیال / اصغر دادبه | ۱۶:۱۶,۱۳۹۷/۶/۱۸|

خیال، در لغت به معنی گمان، وهم و پندار، شبح، سایه و نیز به معنی صورتی که در آب، آینه و خواب دیده شود (صفی‌پوری، ذیل خیل؛ لغت‌نامه ... ). خیال از دو دیدگاه تفسیر می‌شود: از دیدگاه جهان‌شناختی، و از دیدگاه معرفت‌شناختی: الف ـ خیال از دیدگاه جهان‌شناختی: خیال از دیدگاه جهان‌شناسانه یا به تعبیر قدما، از منظر قوس نزول دو تفسیر و دو معنا دارد: معنای اشراقی و معنای عرفانی: 1. معنای اشراقی: عبارت است از عالم خیال که از آن به عالم خیال منفصل، عالم مثال، عالم برزخ و عالم صور یا مُثُل معلّقه نیز تعبیر می‌شود (نک‍‌ : سهروردی، «حکمة‌ ... »، 230، 232، 234؛ نیز نک‍ : عبدالرزاق، 36؛ تهانوی، 1/322).

خواجه عبدالله انصاری / فاطمه لاجوردی ـ علی‌اکبر افراسیاب‌پور | ۱۱:۴۸,۱۳۹۷/۶/۱۲|

خواجه عَبْدُاللّٰهِ اَنْصاری (396-481 ق/1006- 1089 م)، ابواسماعیل عبدالله بن ابی‌منصور محمد بن علی انصاری هروی، مشهور به پیر هرات، پیر انصاری و شیخ‌الاسلام، عارف نامدار، مفسر، محدث، فقیه، خطیب و نویسندۀ صاحب‌سبک خراسانی. زندگی: خواجه عبدالله، چنان‌که خود می‌گوید، در 2 شعبان 396 ق/4 مۀ 1006 م، در فصل بهار، در کهندژ (قهندز) هرات به دنیا آمد. خاندان وی از جانب پدر به ابوایوب انصاری، از صحابۀ پیامبر (ص) می‌رسید، و گفته‌اند که نیای او، ابومنصور مَتّ الانصاری، پسر ابوایوب بود که در زمان حکومت عثمان بن عفان ...

حجّ / احمد پاکتچی | ۱۴:۴۲,۱۳۹۷/۵/۳۰|

حَجّ، از مهم‌ترین اعمال مذهبی مسلمانان که متضمن زیارت خانۀ کعبه با اعمال و مناسکی خاص است. حج در لغت به معنای قصد کردن و آهنگ چیزی است و همواره عالمانِ اصولْ حج را به‌عنوان نمونه برای نقل از معنای لغوی به معنای اصطلاحی و ایجاد حقیقت شرعیه مثال زده‌اند (ابواسحاق، 62؛ صاحب‌معالم، 35)؛ در این نقل، حج عبارت است از قصد به سوی محلی مشخص ــ کعبه و دیگر اماکن مناسکی حج ــ در وقت مشخص برای اجرای اعمال به‌خصوص (ابن حمزه، 155؛ ابن‌هبیره، 1/174؛ جرجانی، 111). در روایتی وجه تسمیۀ حج از آن رو دانسته شده که «حجَّ» به معنای «افلحَ» است ...

اجتهاد / احمد پاکتچی | ۱۲:۴۶,۱۳۹۷/۵/۲۵|

اِجْتِهاد، اصطلاحی است فقهی كه بر كوشش فقیه در به دست آوردن حكم شرعی از منابع فقه دلالت دارد. فقیهی كه احكام را با اجتهاد خود به دست می‌آورد، "مُجْتَهِد" و آن كس را كه از وی پیروی می‌كند، "مقلد" گویند. ریشه‌های تاریخی اجتهاد: در نگرشی تاریخی به شكل آغازین اجتهاد در فقه اسلامی هرگز نباید عنصر "رأی" را امری تفكیك شده از اجتهاد تلقی كرد، چه تعبیر "اجتهاد الرأی" به‌سان یك اصطلاح برای معرفی روشی نظری در پاسخ‌گویی به پاره‌ای از مسائل فقهی در سده‌های نخستین هجری در سطح گسترده‌ای مطرح بوده است، بدون اینكه "كاربرد رأی" چیزی فراسوی "اجتهاد الرأی" بوده باشد.

ابن تیمیه / عباس زریاب خویی - بخش دوم | ۱۷:۵۳,۱۳۹۷/۵/۲۰|

عقايد: ابن‌ تيميه‌ علاوه‌ بر مذهب‌ حنبلی‌ كه‌ مذهب‌ وی‌ بود، به‌ تحقيق‌ در مذاهب‌ فقهی‌ و علم‌ كلام‌ و اصول‌ اعتقادات‌ نيز پرداخت‌ و برخلاف‌ اكثر معاصران‌ خود فلسفه‌ و حكمت‌ هم‌ آموخت‌ و با اديان‌ يهود و مسيحيت‌ آشنا شد. كسی‌ كه‌ آثار او را مطالعه‌ می‌كند و اطلاعات‌ او را در معارف‌ اسلامی‌ از فقه‌ و حديث‌ و كلام‌ و لغت‌ و تفسير می‌بيند، انتظار دارد كه‌ در بلندی‌ و تعصب‌ ستيزی‌ نيز فردی‌ برجسته‌ باشد و گرد تعصبات‌ و فرقه‌گراييهای‌ زمان‌ خود نگردد، اما او در حدود عقايد مذهب‌ خانوادگی‌ خود (حنبلی‌) محدود و محصور مانده‌ و در مجادلات‌ و مباحثات‌ كلامی‌...

ابن تیمیه / عباس زریاب خویی - بخش اول | ۱۲:۲۹,۱۳۹۷/۵/۱۵|

اِبْنِ تَيْميّه‌، تقی‌الدين‌ ابوالعباس‌ احمد بن‌ شهاب‌الدين‌ عبدالحليم‌ ابن‌ مجدالدين‌ عبدالسلام‌ بن‌ عبدالله‌ بن‌ ابی‌ القاسم‌ محمد بن‌ الخضر بن‌ محمد بن‌ الخضر الحرانی‌ الدمشقی‌ الحنبلی‌، از مشاهير علمای‌ اسلام‌ (دوشنبه‌ 10 ربيع‌الاول‌ 661 - شب‌ دوشنبه‌ 20 ذيقعده‌ 728 ق‌/22 ژانويۀ 1263-26 سپتامبر 1328 م‌). زندگی‌ نامه‌: ابن‌ تيميه‌ يكی‌ از شخصيتهای‌ برجستۀ اسلام‌ است‌ كه‌ در انديشۀ دينی‌ و معنوی‌ عصر خود و اعصار بعد از خود اثر بسيار مهمی‌ داشته‌ و از افراد معدود بحث‌انگيز و مورد مناقشه‌ در سرتاسر قرون‌ بعد از زمان‌ خويش‌ بوده‌ است‌.

ابن خلدون / محمدمهدی‌مؤذن‌ جامی | ۱۷:۴,۱۳۹۷/۵/۱۰|

اِبْنِ خَلْدون‌ ابوزكريا يحيی‌ (734-780 ق‌/1334- 1378 م‌)، مورخ‌، دبير و اديب‌، برادر كوچك‌تر عبدالرحمن‌ بن‌ خلدون‌ (ه‍ د، ابن‌ خلدون‌، ابوزيد). دربارۀ نيمۀ اول‌ زندگی‌ و پرورش‌ علمی‌ يحيی‌ بن‌ خلدون‌ اطلاع‌ دقيقی‌ در دست‌ نيست‌، اما بر اساس‌ قرائتی‌ می‌توان‌ گفت‌ كه‌ يحيی‌ و عبدالرحمن‌ گذشته‌ از پدر خود (قس‌: ابن‌ خلدون‌، عبدالرحمن‌، التعريف‌ 19) نزد استادان‌ مشترك‌ متعددی‌ به‌ ويژه‌ كسانی‌ كه‌ همراه‌ سلطان‌ ابوالحسن‌ مَرينی‌ در 748 ق‌ به‌ تونس‌ وارد شدند، دانش‌ آموختند. از آنجا كه‌ عبدالرحمن‌ اين‌ رويداد را با اهميت‌ بسيار تلقی‌ كرده‌ است‌، تأثير علمی‌ ناشی‌ از آن‌ را در تربيت‌ يحيی‌ نيز نبايد از نظر دور داشت‌. ...

ابن سیرین / ناصر گذشته | ۱۶:۳۷,۱۳۹۷/۵/۶|

اِبْنِ سيرين، ابوبكر محمد بن سيرين (31 يا 33- شوال 110 ق/651 يا 653- ژانويۀ 729 م)، محدث و فقيه تابعی بصری كه چند سده پس از مرگش به عنوان خوابگزاری چيره‌دست نامور گرديد. پدرش، سيرين در 12 ق/633 م هنگام فتح عين التمر (شهركی در عراق در نزديكی انبار) به دست خالد بن وليد، به اسارت درآمد (خليفه، 1/100-102)، اما روشن نيست كه آيا وی نيز از شمار همان چهل نوجوان مسيحی بود كه در آن هنگام در كليسا مشغول فراگيری انجيل بودند (نک‍ : طبری، 3/377) يا چنانكه برخی گفته‌اند (خطيب بغدادی، 5/332؛ ابن‌عساكر، 15/421) مسگری از اهالی جرجرايا كه به عين التمر كوچ كرده بود؟

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما