چاووش و چاووشی در موسیقی/ جهانگیر نصری اشرفی | ۱۲:۳۷,۱۳۹۶/۱۱/۲۹|

چاووش و چاووشی در موسیقی: چاووش‌خوانی عبارت است از مشایعت و یا پیشواز زائران اماکن مقدس توسط چاووش‌خوان، با لحن آوازی که از جوهرۀ موسیقی ردیفی برخوردار است وبا متر آزاد و عموماً در چهارگاه وگاهی در مایۀ نیشابورک خوانده می‌شود (نک‍ : شریفیان، 65؛ نصری اشرفی، تحقیقات). گزارش الئاریوس (ص 451)، دبیر اول سفارت آلمان در ایران، حاکی از مسائل مهمی در رابطه با چاووشان و وظایف آنان است...

چاووشْ وَ چاووشی/ مریم میرفخرایی | ۱۳:۳۱,۱۳۹۶/۱۱/۲۴|

چاووشْ وَ چاووشی (چاووشی‌خوانی یا چاووش‌خوانی)، خواندن اشعار مذهبی همراه با آواز در پیشاپیش زائرانِ خانۀ خدا، عتبات عالیات و مشهد، به‌ویژه به هنگام مشایعت و استقبال از آنان. واژۀ چاوش یا چاووش ، ترکی (کاشغری، 1/307) و برگرفته از چاو به معنی اعلان و خطاب است (معین، فرهنگ ... ، ذیل چاوش، نیز حاشیه بر ... ، 2/617؛ دایرةالمعارف ... ، 1/792). این واژه در لغت‌نامه‌ها به معنای نقیب سپاه و لشکر و قافله، مهتر (کاشغری، همانجا؛ برهان ... ، 2/617؛ نیز نک‍ : محمد بن منور، 387)، رئیس تشریفات (معین، همانجا؛ EI2، ذیل چائوش4)، نقیب و نگهبان کاروان (سعدی، 328؛ نیز نک‍ : لغت‌نامه ... ، ذیل چاوش) آمده است

چاپ در جهان عرب / مسعود تاره | ۱۲:۵۲,۱۳۹۶/۱۱/۱۸|

چاپ در زبان عربی «الطباعة/ صنعة الطباعة» و چاپخانه «المطبعة/ دار الطباعة» گفته می‌شود. در پایان سدۀ 13ق/ 19م در بقایای شهری باستانی نزدیک فیوم در مصر، متونی مربوط به حدود 50 کتاب به دست آمد که بین سالهای 287-751ق/900-1350م با قالبهای چوبی به چاپ رسیده بود. همۀ این کتابها به عربی و در موضوعات دینی بودند. اعتقاد بر این است که این کتابها را مردم تولید کرده‌اند. این گونه کتابها نه فقط در مصر، بلکه در سایر سرزمینهای عربی و اسلامی نیز به چاپ می‌رسیدند، اما آب و هوای خشک مصر باعث محفوظ ماندن این آثار شده است (استیپچویچ، 289-290).

چاپ در قلمرو عثمانی و ترکیه/ مسعود تاره | ۱۰:۳۹,۱۳۹۶/۱۱/۱۶|

کشور امروزی ترکیه در زمان حکومت عثمانیان، به جهت ارتباط مستقیم با اروپا، نخستین کشور اسلامی بود که با صنایع و فنون جدید، ازجمله صنعت چاپ، آشنا شد. صنعت چاپ در میان ترکان «باصمه» و چاپخانه «باصمه‌خانه»، «مطبعه» و «طبعخانه» نامیده شده است (وقفی‌پاشا، 1/241؛ جودت، 1/ 69). فن چاپ کتاب با حروف چاپی، بسیار زود و تقریباً 40 سال پس از اختراع آن به قلمرو عثمانی راه یافت. گرچه چاپ با حروف عربی 233 سال پس از آن امکان‌پذیر شد. حکومت عثمانی هنگامی که از صنعت چاپ در اروپا آگاه شد...

شیوه‌های چاپ/ عبدالحسین آذرنگ | ۱۱:۳۴,۱۳۹۶/۱۱/۱۱|

از دیرباز چاپ به شیوه‌های گوناگون انجام می‌گرفته است و در تمدنهای مختلف بشری به مقتضای امکانات طبیعی هر محیطی از مواد و ابزارهای دستیاب آن محیط استفاده می‌شده است (نک‍ : چاپ در جهان اسلام، در همین مقاله). شیوه‌های چاپ را به صورتهای مختلف دسته‌بندی کرده‌اند. اکنون پس از تحولات متعدد فنّاوری چاپ، می‌توان در تقسیم‌بندی ساده‌ای همۀ شیوه‌های چاپ را در دو دستۀ کلی جای داد: تماسی، و شیوه‌های چاپ الف ـ تماسی: در این شیوه، وسیله‌ای که حامل نقش است (نقش‌گذار) با وسیلۀ دیگر (نقش‌بردار/ نقش‌پذیر) در تماس مستقیم قرار می‌گیرد

چاپ - واژه‌شناسی/ حسن رضایی باغ‌بیدی | ۱۲:۳۹,۱۳۹۶/۱۱/۸|

چاپ، فرایند انتقال نقش از وسیله‌ای به وسیلۀ دیگر. مراد از نقش، هرگونه متن، نماد یا تصویر است، و انتقال با ابزارها یا دستگاههایی انجام می‌گیرد که نقش را بر وسیلۀ دیگری بازتولید می‌کند. چاپ تا پیش از تحولات الکترونیکی و دیجیتالی، معمولاً به انتقال نقش با مرکب یا رنگ بر کاغذ و به شمار بسیار گفته می‌شد، مانند آنچه بر صفحه‌های کاغذین کتاب، مجله، روزنامه و دیگر نشریه‌های کاغذی انتقال می‌یافت، اما اکنون معنای چاپ توسعه یافته است که به آن اشاره خواهد شد...

جِیْش، دیوان/ صادق سجادی | ۱۴:۳۵,۱۳۹۶/۱۱/۳|

یا دیوان جُند، در فارسی دیوان سپاه، کهن‌ترین و از مهم‌ترین دواوین و دوایر دولتی در سراسر قلمرو اسلام. از آنجا که قدمت سپاهیگری و جنگ به کهن‌ترین دوران تشکل جوامع انسانی باز می‌گردد، سابقۀ ایجاد سازمان یا سازمانهایی که مدبر و ناظر بر امور نظامی و اداری سپاهیان باشند هم، لااقل به دوران شکل‌گیری نخستین دولتها باز می‌گردد. اکنون اطلاعات قابل توجهی دربارۀ تشکیلات نظامی دولتهای بین‌النهرین، ایران، یونان و مصر در دوران باستان در دست است.

چالوس/ فریدون شایسته | ۱۳:۱,۱۳۹۶/۱۰/۳۰|

چالوس، شهرستان و شهری در استان مازندران: شهرستان چالوس: این شهرستان با 3/597‘1 کمـ2 مساحت در غرب استان مازندران واقع شده، و از شمال به دریای خزر، از غرب به شهرستان تنکابن، از شرق به شهرستان نوشهر، از جنوب شرقی به شهرستان نور و از جنوب به کوههای البرز محدود است ( اطلس ... ، 177؛ سالنامه ... ، 12). براساس تقسیمات کشوری در 1387ش، این شهرستان مشتمل بر دو بخش مرکزی و کلاردشت، 5 دهستان و 3 شهر چالوس، کلاردشت و مرزن‌آباد بوده است ( نشریه ... ، بش‍‌ )...

چ/ ملیحه مهدوی | ۱۴:۵۴,۱۳۹۶/۱۰/۲۷|

چ، هفتمین حرف از الفبای فارسی. این حرف در کتابهای لغت به نام جیم فارسی، جیم عجمی و جیم معقوده، مشهور است و نام «چِ» (= če) برای آن ضبط شده است ( لغت‌نامه ... ؛ انوری؛ سپهر، 147؛ معین، حاشیه ... ، 607) و به صورتهای چ‍ ، ـچ‍ ، ـچ، چ در آغاز، وسط و آخر واژه نوشته می‌شود (همو، فرهنگ ... ؛ رضوی؛ مشیری). در حساب ابجد، «چ» نمایندۀ عددی نیست؛ به همین سبب در ماده تاریخها به کار نرفته است، اما در حساب جُمَّل معادل «ج» محاسبه می‌شود و نمایندۀ عدد 3 است (صدری، «و»، «یب‍ »؛ «هدایت‌نامه»، 6؛ صفوی، 1/115). این حرف به سبب داشتن نقطه از حروف نقطه‌دار یا معجمه، و به سبب ...

چابَهار / محسن احمدی | ۱۵:۵۰,۱۳۹۶/۱۰/۲۳|

چابَهار، شهرستان و شهر بندری مهم در جنوب استان سیستان و بلوچستان. سبب نام‌گذاری: نام چابهار را بر‌گرفته از «چهار بهار» دانسته‌اند، بدین معنی که این سرزمین در 4 فصل سال دارای آب و هوای بهاری است (غراب، 98). تغییرات دما در فصلهای چهار‌گانۀ این شهر بسیار کم است و فرا رسیدن پاییز و زمستان در آن محسوس نیست. برگ‌ریزانِ پاییزی کمتر به چشم می‌خورد و درختان، سرسبزی خود را نسبتاً نگه می‌دارند. این سرسبزی همیشگی موجب تشبیه فصلهای آن به چهار‌بهار گردیده، و چهار‌بهار به‌تدریج به صورت چابهار درآمده است ( جغرافیا ... ، 39). شهرستان چابهار: این شهرستان از شمال به شهرستان راسک...

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما