آموزگار خرد ایرانی و اخلاق کم‌آزاری / حسن اسدی تبریزی
آموزگار خرد ایرانی و اخلاق کم‌آزاری / حسن اسدی تبریزی

در شخصیت دکتر اصغر دادبه، شور و شوق و عشق با عقلانیت از نوع خرد ایرانی و قدرت مدیریت و راهبری خردمندانه امور و وقار و فرّ استادی با تواضع جمع شده است و سالهاست که دوستان و شاگردان ایشان از مکتب او ایران‌دوستی، خیرخواهی، کم‌آزاری، گره‌گشایی از مشکلات، مروت و جوانمردی و استقامت و تلاش در راه هدف آموخته‌اند.

1404/11/28 ۱۰:۵۱
زندگی و زمانه استاد نجف دریابندری / مرضیه نظرلو
زندگی و زمانه استاد نجف دریابندری / مرضیه نظرلو

نجف دریابندری دقت و وسواس بالایی در انتخاب آثار برای ترجمه نشان می‌داد. او درباره هر اثر مطالعه می‌کرد و در ابتدای ترجمه خود مقدمه‌ای مفصل، جذاب و قابل تأمل درباره کتاب می‌نوشت و به معرفی زندگی و زمانه نویسنده کتاب می‌پرداخت. این کار در معرفی چهره‌های ادبی جهان به جامعه فارسی‌زبان از اهمیت بالایی برخوردار بود.

1404/11/20 ۱۳:۲۳
خواجو و خویشکاری قصه‌ها / ایرج شهبازی
خواجو و خویشکاری قصه‌ها / ایرج شهبازی

امروز را به یاد کرمان و شاعر نامدارش اختصاص داده اند. خواجوی کرمانی غزل‌سرا، قصیده‌سرا و داستان‌پردازی است که تا حدود زیادی در سایه شاعران بزرگ دیگر گم شده است و این را نباید بر اهمیت کم او حمل کرد. نوشتار زیر جنبه هایی از کار او را مطرح می نماید.

1404/11/4 ۰۷:۵۷
ادامه مطلب
داستان راهیابی شعر فارسی به جهان غرب / آن ماری شیمل – ترجمه: فریدون بدره‌‏ای
داستان راهیابی شعر فارسی به جهان غرب / آن ماری شیمل – ترجمه: فریدون بدره‌‏ای

آن‌ماری شیمل (۱۹۲۲ ـ ۲۰۰۳م) اسلام‌پژوه، عرفان‌پژوه و شرق‌شناس آلمانی سال ها در زمینه الهیات اسلامی، تاریخ ادیان و تصوف در دانشگاه‌های آلمان، ترکیه و آمریکا تدریس کرد. وی بر آن بود تصویری که اروپای قرون وسطی از اسلام و مسلمانان ارائه داده، مخدوش است و خود کوشید تا حدی آن را تعدیل کند. او آثار متعددی در زمینه الهیات، عرفان و فرهنگ اسلامی تألیف کرد.

1404/10/7 ۱۰:۱۹
بوی جوی مولیان / محمدامین ریاحی
بوی جوی مولیان / محمدامین ریاحی

محمدامین ریاحی می‌گوید: بیت «بوی جوی مولیان» رودکی از قرن‌ها پیش تحریف شده و معنی آن فدای موسیقی خوش‌آهنگ و دلاویز الفاظ شده است.

1404/10/7 ۰۷:۱۲
مبادی هویت ایرانی / محمدعلی اسلامی ندوشن
مبادی هویت ایرانی / محمدعلی اسلامی ندوشن

کمتر کسی را در دوران معاصر می شود یافت که به اندازه استاد محمدعلی اسلامی ندوشن از وجوه گوناگون به ایران و تاریخ و فرهنگش پرداخته باشد و همواره دغدغه آن را داشته باشد. نوشتار زیر با محوریت هویت ایرانی، ضمن شناسایی عناصر اصلی این هویت، توانمندی ها، ضعفها و خطرها را بازگو می کند و البته راه چاره را نیز نشان می دهد.

1404/9/29 ۰۹:۲۸
ادامه مطلب
نظام‌نامۀ کتابخانه در دورۀ قاجار
نظام‌نامۀ کتابخانه در دورۀ قاجار

سند تازه ارائه‌شده در این شماره، گوشه‌ای از نخستین تلاش‌های اداری ایران برای تنظیم مقررات کتابخانه‌های عمومی در سال‌های پایانی دورۀ قاجار را نشان می‌دهد.

1404/8/25 ۱۱:۵۷
مُهر ناصرالدین‌شاه و مشیرالسلطنه نشان از تاریخ تملک نسخه در محافل درباری
نسخه‌ای از تاریخ بیهقی در تملک ملک الشعرای بهار
ادامه مطلب
اهمیت رمزگشایی مفاهیم در گفت‌وگو با ابراهیم فتوت
«تحول تاریخ‌نگاری در ایران معاصر» در گفت‌وگو با امیرسعید الهی
«تحول تاریخ‌نگاری در ایران معاصر» در گفت‌وگو با امیرسعید الهی

امیرسعید الهی گفت: در سال‌های اخیر مورخان کوشیده‌اند که رابطه میان تاریخ و ایدئولوژی را پر کنند و متوجه شده‌اند که کاربرد زبان علمی در تاریخ‌نویسی نمی‌تواند در بستری ایدئولوژیک رشد کند. در کشورهایی که رهبری خودکامه آن برای تامین منافع خود یک قرائت رسمی از تاریخ ایجاد می‌کند، تاریخ‌نگاری را به نوعی ایدئولوژی تعبیر می‌کند که این امر را در دوران آتاتورک در ترکیه و تشکیل «بنیاد تاریخی ترک» شاهد بودیم.

1404/11/28 ۱۱:۰۶
چرا فروپاشی صفویه هنوز مسئله امروز تاریخ ایران است؟
ادامه مطلب
گزارش تصویری برگزاری زادروز جشن ٩٨ سالگی «سیدفتح‌الله مجتبائی»
گزارش تصویری برگزاری شبِ «دانشنامۀ اسلامیکا» در مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
گزارش تصویری برگزاری شبِ «دانشنامۀ اسلامیکا» در مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی

نهصدودپانزدهمین شب از سلسلۀ شب‌های مجلّۀ بخارا با هم‌کاری مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی و مؤسّسۀ مطالعات اسماعیلی لندن، به «دانشنامۀ اسلامیکا» اختصاص یافت که عصر یک‌شنبه، دوم آذر در تالار امیرالمؤمنینِ مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی برگزار شد.

1404/9/3 ۰۹:۴۵
گزارش تصویری برگزاری پاس‌داشت دهمین سال‌روز درگذشت عبدالرّحیم جعفری، بنیادگذار مؤسّسۀ انتشارات امیرکبیر -۲
گزارش تصویری برگزاری پاس‌داشت دهمین سال‌روز درگذشت عبدالرّحیم جعفری، بنیادگذار مؤسّسۀ انتشارات امیرکبیر -۲

آیین پاس‌داشت دهمین سال‌روز درگذشت عبدالرّحیم جعفری، بنیادگذار مؤسّسۀ انتشارات امیرکبیر با عنوان «امیرِ کبیرِ نشر» به میزبانی مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی و با همکاری نشر نو، عصر سه‌شنبه، هشتم مهر برگزار شد.

1404/7/9 ۱۱:۲۶
ادامه مطلب

مداخل برگزیده

  • اصفهان
    آذرتاش آذرنوش,عباس سعیدی,احمد پاکتچی,فرامرز حاج منوچهری,مهبانو علیزاده,امیر جابری

    یكی از شهرهای بزرگ ایران با جمعیتی برابر 025‘127‘1 نفر (1370 ش) و نیز استان و شهرستانی به همین نام در مركز ایران.

    ادامه مطلب
  • تنب، جزایر
    محمد باقر وثوقی

    تُنْب، جَزایِر (تنب بزرگ و کوچک)، دو جزیرۀ ایرانی در نیمۀ شرقی و شمالی آبهای خلیج فارس:

    ادامه مطلب
  • پول
    عباس سعیدی,احمد باقری

    پول، واژه‌ای مأخوذ از ابل1، واحد تاریخی وزن در یونان، برابر یک‌ششم درهم («واژه‌نامۀ واحدها...2»، ذیل ابل). واژۀ پول در ایران ظاهراً از زمان اشکانیان رایج بوده است ( لغت‌نامه...). از میان منابع موجود، نخستین‌بار در سفرنامۀ ناصرخسرو به کار رفته است، آنجا که دربارۀ شهر اخلاط خبر می‌دهد: «معاملۀ آنجا به پول باشد...»

    ادامه مطلب
  • بهزاد، موزه
    شیوا جعفری

    بهزاد، موزه \ mūze-ye behzād\ ، موزه‌ای در مجموعۀ کاخ ـ موزه‌های سعدآباد. 

    ادامه مطلب
  • باران خواهی
    محمد جعفری (قنواتی)

    آیینهایی که در دوره‌های خشک‌سالی اجرا می‌شود و عمدتاً حالت نمایشی دارند و به آن تمنای باران، طلب باران، و یا استسقا نیز می‌گویند.

    ادامه مطلب

تازه های نشر مرکز

اخبار و گزارش

کارگاه و سمینار

پربازدیدترین مقالات

مقالات دائرة المعارف بزرگ اسلامی براساس موضوع

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

عضویت در خبرنامه.

قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید

کد تایید را وارد نمایید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: