اندیشه


سایۀ سنگین میراث خسروانی بر شانه‌های عابد الجابری / روح‌اله اسلامی | ۸:۱۹,۱۳۹۸/۴/۲۹|

اندیشمندان اغلب به دنبال پاسخ به پرسش‌هایی هستند که در دورانشان وجود دارد. جابری ملی‌گرای عربی است که قصد حاکم کردن جمهوری سکولار وحدت‌گرا بر کل کشورهای عربی را در سر می‏پروراند. او تداوم سنت طه حسین در اندیشه و جمال عبدالناصر در کنش سیاسی است. جابری مشکل جهان عرب را تفرقه، تجزیه، استعمار و هجوم غرب و قدرت‌گیری ایران می‏دانست.

اندیشه را نمی‌توان به غل و زنجیر کشاند | ۱۰:۴۹,۱۳۹۸/۴/۲۶|

آزادی امروز بدل به یکی از عزیزترین و والاترین آرمان‌های بشری شده، اما در تاریخ چند هزار ساله بشری، مفهومی نسبتا جدید و متاخر است. عموم آدمیان در روزگار ما، شاید نتوانند تعریفی شسته و رفته از این مفهوم ارایه دهند، اما تقریبا همه می‌دانند که وقتی از آن سخن می‎گویند، مرادشان چیست: نفی محدودیت‎ها، نفی سلطه، رهایی از قید و بندهای عموما بیرونی و امکان تلاش برای تحقق امیال و آرزوها و خواست‎ها یا ابراز احساسات یا بیان باورها.

گفت‌وگو با حکمت‌الله ملاصالحی به بهانۀ انتشار کتاب «انسان تاریخی و تاریخ متعالی» | ۱۰:۴۲,۱۳۹۸/۴/۲۶|

کتاب «انسان تاریخی و تاریخ متعالی» اثر حکمت‌الله ملاصالحی، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران و استاد مدعو دانشگاه آتن، چندی است که وارد بازار کتاب شده است؛ ایشان متخصص حوزة نوظهور «فلسفۀ باستان‌شناسی» بوده که در این کتاب با چنین دیدگاهی به سراغ تاریخ و باستان‌شناسی رفته‌ است که رویکردی بدیع در این زمینه به شمار می‌رود.

تأویل از دیدگاه ابن عربی / علی اشرف امامی | ۱۱:۳۷,۱۳۹۸/۴/۲۲|

در دو حوزه ادبیات و الهیات، به این نکته باید توجه کرد که ادبیات و دین عنصر مشترکی دارند به نام زبان. تی اس الیوت در مقالۀ «ادبیات و دین» خود معیار عظمت ادبیات را در خارج از ادبیات، یعنی در الهیات می داند، زیرا به اعتقاد وی ایمان مسیحی برتر از ادبیات است، لذا در ارزیابی ادبیات مداخلۀ ایمان ضروری است.

چرا جهان وجود دارد؟ | ۹:۳۴,۱۳۹۸/۴/۲۲|

به‌تازگی کتاب‌های «آغاز جهان» و «چرا جهان وجود دارد؟» با ترجمه‌ دکتر امیرمسعود جهان‌بین و «چرا طبیعت قانون دارد؟» با ترجمه‌ امیرمسعود جهان‌بین و میثم توکلی‌بینا از مجموعه‌ «ما و جهان» منتشر شده است. هر یک از این کتاب‌ها شامل مجموعه مقالاتی از نویسندگانی گوناگون است. نشست هفتگی شهر کتاب به نقد و بررسی این مجموعه اختصاص داشت و با حضور دکتر عبادالله نادری، دکتر میثم توکلی‌بینا و دکتر جهان‌بین در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شد. در ابتدای این نشست، غلامرضا خاکی گفت:

جمع فلسفه غرب و شرق / زهرا قزلباش | ۷:۴۹,۱۳۹۸/۴/۱۹|

از ویژگی‌های بارز فلسفه‌ورزی كلاسیك ما در سده بیستم میلادی (چهارده شمسی)، یكی این است كه دانشوران فلسفی ما در این دوران كه اوج دوران فرهنگی و فلسفه‌ورزی در دهه‌های سی و چهل تا پنجاه شمسی است، تلاش می‌كنند فلسفه اسلامی و ایرانی را در یك قالب اصیل و مستقل ارائه دهند و سپس با انكشاف از مباحث تطبیقی و بررسی و پژوهش عمیق در فلسفه غربی، گفتمانی بین دو سنت فلسفی اسلامی و غرب ایجاد كنند.

نگاهی گذرا به ترجمۀ متون مقدس و ترجمه های قرآن / حسن رضائی باغ بیدی | ۱۱:۵۹,۱۳۹۸/۴/۱۸|

متن مقدس اصطلاحا به متنی گفته می شود که پیروان یک دین آن را می پذیرند، اصول اعتقادی خود را بر پایۀ آن بنا می نهند و در نمازها و نیایشها، آیینهای دینی، تزئین معابد و منازل، استخاره و تفأل، و گاه حتی در سحر و جادو از آن بهره می گیرند. پیروان همۀ ادیان برای متون مقدس خویش احترامی خاص قائلند. چنان که می دانیم، هنوز در بسیاری از خانواده های مسلمان قرآن را در پارچه های ابریشمی می پیچند یا در صندوقی مخصوص نگه می دارند. کتاب مقدس (Bible) نیز از معدود کتابهایی است که هنوز در بسیاری از کشورهای دنیا با جلد چرمی منتشر می شود...

بررسی ساختار خرافه / حامد گنجعلیخان حاکمی | ۱۰:۳۴,۱۳۹۸/۴/۱۷|

هیچ خرافه‌ای از خرافات عصر قدیم نیست که رنگی از آن در زندگی امروزه کره زمین وجود نداشته باشد.[i] بررسی ساختار خرافه یا همان موهوم‌پرستی و باور[۲] به موهومات[۳] نشان می‌دهد هیچ رابطۀ علمی-منطقی میان موضوع و نتیجۀ خرافه وجود ندارد. خرافه وجود ندارد اما هست و با تقویت و تأیید قشری از مصرف‌کنندگان به بقای خویش ادامه می‌دهد.

اخلاق در اندیشه و اعتقاد، آری یا خیر؟ / علی قنبریان | ۱۰:۱۳,۱۳۹۸/۴/۱۶|

بحث از اخلاق و آراسته شدن به آن در حوزه‌های مختلف نفس (اعضای جوانحی) قابل طرح است. اندیشه و اعتقاد نیز از اموری است که انسان‌ها در آن اختیار دارند. هرکسی با اختیار خویش باور و عقیده‌ای را می‌پذیرد و یا اینکه آن را ردّ می‌کند.

صورت‌های ناسیونالیسم در گفت‌وگو با رضا ضیا ابراهیمی | ۷:۳۷,۱۳۹۸/۴/۱۶|

وقتی كسی سخن از ناسیونالیسم به میان می‌آورد،باید از او بپرسیم كه كدام تعریف از ناسیونالیسم را مدنظر دارد یا زمانی كه گروهی خود را ناسیونالیست می‌نامند، مشخص شود كه به كدام معنای این اصطلاح ملتزم هستند، چراكه هر قرائتی از ناسیونالیسم، مخصوصا در عمل نتایج و تاثیرات متفاوتی دربردارد.

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی: معناداری انسان با سلوک است | ۱۵:۱۱,۱۳۹۸/۴/۱۵|

غلامحسین ابراهیمی‌دینانی، استاد برجسته فلسفه، در برنامه معرفت که شب گذشته، ۱۴ تیر، از شبکه چهارم سیما پخش شد به بحث پیرامون صفت و ذات پرداخت و بیان کرد: انسان معمولاً هر آنچه بگوید، بشنود و هرچه به زبانش آید وصف است. اگر یک انسان از ابتدای پیدایش عالم، تا آخر عالم حرف بزند، حرف‌‌های او در جملات ادا می‌شود و در حال توصیف کردن است. البته ممکن است در مورد ذات حرف بزند، اما اوصاف ذات را می‌گوید؛ بنابراین هرچه می‌گوییم وصف است.

شرایط اخلاقی و تاریخی پیشرفت علم / رضا داوری اردکانی | ۱۰:۲۴,۱۳۹۸/۴/۱۲|

۱- وقتی از نسبت میان اخلاق و علم یا شرایط اخلاقی رو کردن به دانش و پژوهش سخن به میان می‌آید، مراد اخلاق عادی و آداب و رسوم قومی و ملی نیست که این عادات و رسوم نسبت مستقیم با علم ندارند یعنی نه مانع راه علمند نه رو کردن به آن را تسهیل می‌کنند. اخلاقی که شرط پدید آمدن علم است، از سنخ آداب و عادات نیست. پدید آمدن علم و نظر به فرمان باطن یعنی به چیزی نظیر و شبیه قانون اخلاقی کانت نیاز دارد.

انسان کامل از دیدگاه ابن‌عربی و پیشینۀ آن / مرتضی شجاری | ۸:۵۰,۱۳۹۸/۴/۱۱|

مفهوم «انسان کامل» یکی از مفاهیم مهم در عرفان و فلسفه اسلامی است. ابن‌عربی اعتقاد دارد: «انسان کامل کامل‌ترین مجلایی است که حق در او ظهور کرده، خلقت با او آغاز شده و بدو ختم می‌گردد، قطب و مرکز دایره وجود است، عالم بر مدار او می‌چرخد و همه کائنات از او فیض می‌گیرند.» در این مقاله با اشاره به اندیشه‌های پیشینیان در این‌باره، تبیین ابن‌عربی از انسان کامل تحلیل می‌شود.

فلسفه، تفکر درباره فکر است | ۱۰:۴۵,۱۳۹۸/۴/۱۰|

مراسم رونمایی از کتاب «فلسفه و ادبیات» نوشتۀ کریم مجتهدی، با حضور جمعی از اساتید حوزۀ علوم‌انسانی در تالار حکمت پژوهشگاه علوم انسانی برگزار گردید.

آیا جامعه ایران وارد دوره‌ای آنومیک شده است؟ / ناصر فکوهی | ۹:۴۰,۱۳۹۸/۴/۱۰|

واژه آنومی ( از ریشه یونانی به معنای نبود قانون و ارزش) را عمدتا امیل دورکیم و از خلال کتاب «خودکشی» خود وارد ادبیات علوم اجتماعی کرد. تعبیر دورکیم از این مفهوم، موقعیتی از جامعه است که در آن به دلایلی که می‌توانند بسیار متفاوت باشند، ما شاهد کاهش یا از میان رفتن نسبتا گسترده ارزش‌های اجتماعی باشیم به صورتی که افراد دچار تزلزل در شخصیت خویش شده و از آنجا که دیگر به هیچ‌چیز و هیچ‌کسی باور ندارند، تنها راه را در «خودکشی» ببینند.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما