اندیشه


قاسم پورحسن: دین و عقل در تعارض همدیگر نیستند | ۱۲:۸,۱۳۹۸/۱۰/۱۴|

قاسم پورحسن عضو هسئت علمی دانشگاه شهید بهشتی از انتشار کتاب «الحروف» فارابی با مقدمه و شرح‌هایی از خود خبر داد و گفت: کتاب «الحروف» فارابی در سه باب به همراه مقدمه‌ای به‌نام بازخوانی فلسفی از من ارائه می‌شود. عمدتا فهمی که از این اثر فارابی وجود داشته و دارد مبتنی بر بحث‌های منطقی و حروف یعنی تنظیم مقولات بوده و اصلا الحروف فارابی پاسخی به یک مناقشه درباره مسئله حکمت و شریعت در دنیای اسلام بود که در سال ۳۲۰ تدوین شده و کتابی فوق‌العاده با اهمیت است.

رسالتِ با شكوهِ انسانی / سارا قزلباش | ۹:۱۴,۱۳۹۸/۱۰/۱۴|

نگاهی به حكمت و اهمیت «آپولوژی» نوشته افلاطون درباره دفاعیات سقراط در محكمه «هیچ كس خواسته و دانسته، مرتكب عمل خلافِ حق نمی‌شود.» 1 سقراط به راستی، فلسفه را باید اندیشیدن و به ویژه هنرِ اندیشیدن درباره حقیقت، خویشتن و حقایق مربوط به خود دانست. اگرچه نمی‌توان همگان را به مطالعه فلسفه و آثار فیلسوفان بزرگ فراخواند، اما می‌توان آنها را به اندیشیدن درباره آنچه فیلسوفان گفته‌اند و زندگی انسان مربوط به آنها است، فراخواند و دعوت كرد.

خدا در اندیشه فارابی | ۱۱:۳۶,۱۳۹۸/۱۰/۱۱|

آرا و فلسفۀ مابعدالطبیعة فارابی از ارسطو و تاملات افلاطونی گرفته شده است. خدا در آثار فارابی از مخلوفاتش فاصله زیاد دارد و جز به تأمل و ریاضت صوفیانه نمی‌توان به آن رسید. همین امر در فرق اسلامی موجب جدال‌های طولانی شد و فقها را به انکار فلسفه و فلاسفه برانگیخت.

چطور می‌توان بر جزم‌‌اندیشی غلبه کرد؟ / هنری هاردی | ۱۱:۱۱,۱۳۹۸/۱۰/۱۱|

گر فهرستی از آرای اصلی آیزایا برلین تهیه کنیم، بدون ذکر جزییات غنی و نکات ظریفی که خود همواره در بسط ایده‌‌هایش ارائه می‌‌داد، ممکن است حرف‌های او را بسیار بدیهی و حتی پیش‌‌پا افتاده دریابیم؛ بااین‌حال درک مواضع فلسفی او غالباً چندان هم ساده نبوده ‌‌است.

جستجوی «رویای ایرانی» در گفت و گو با ناصر فکوهی | ۹:۵۰,۱۳۹۸/۱۰/۱۱|

– رویای یک ملت را چگونه می توان از لحاظ تاریخی تعریف کرد؟ از لحاظ تاریخی نمونه مشهور پیوند دادن عنوان «رویا» (Dream) با نام یک کشور یا یک پهنه جغرافیایی در دوران مدرن به آمریکا بر می گردد و اصطلاح معروف «رویای آمریکایی» (American Dream) که نام چندین داستان و فیلم‌های گوناگون نیز بوده است. این ترکیب را ما در اصطلاحات دیگری، باز هم در رابطه با آمریکا یا عمدتا آمریکا، می‌یابیم که معروفترینشان «سبک زندگی آمریکایی» (American Way Of Life) و «داستان موفقیت» (Succes History) است.

افول فرهنگی در جامعه به نامشروع بودن قدرت بر می‌گردد | ۱۲:۵,۱۳۹۸/۱۰/۱۰|

هفتمین نشست از سلسله نشست‌های «مسئله فرهنگ» عصر دیروز دوشنبه نهم دی‌ماه با حضور رضا داوری‌اردکانی (استاد فلسفه دانشگاه تهران) و سیدمصطفی محقق‌داماد (استاد حقوق دانشگاه شهید بهشتی) در سرای اهل قلم برگزار شد.

زارع: اعوانی نماینده نگاه حکمایی در سپهر فلسفی ایران معاصر است | ۱۲:۳۸,۱۳۹۸/۱۰/۹|

مراسم رونمایی از کتاب «آفاق فکرت در سپهر فطرت» مجموعه گفتگوهای حامد زارع با غلامرضا اعوانی عصر روزگذشته یکشنبه هشتم دی ماه، در کافه کتاب ققنوس برگزار شد.

آزادی فراتر از ایدئولوژی / احسان تاجیک | ۱۱:۴۷,۱۳۹۸/۱۰/۹|

هانا آرنت از نظریه پردازان سیاسی بزرگ قرن بیستم به حساب می‌آید که پژوهش‌هایش در حوزه اندیشه و نظریه ای سیاسی مانند قدرت و توتالیتاریسم قابل بررسی و شناخت است. آرنت تعبیر زیبایی از باب جهان دارد: «میهن مرگ‌ناپذیر انسان‌های میرنده‌ای است که ما هستیم». در این جهان گذشته انسان تبدیل شده به انبار سیاهکاری‌های بشر و آینده انسان به قلمرو ممکنات بدل شده است.

سیاست‌زدگی و خلأ گفتمان رفاهی | ۱۰:۲۲,۱۳۹۸/۱۰/۹|

روشنفكری و بلكه آكادمیای ما به دلایلی كه اینجا مجال بحث از آن نیست، تا كنون بیشتر به سیاست پرداخته و از توجه به جامعه و حتی سیاست‌های اجتماعی غفلت كرده است. حال آنكه بخش عمده‌ای از مسائل ایران در صد و پنجاه سال اخیر را در پرتو تحولات اجتماعی دقیق‌تر و بهتر می‌توان توضیح داد.

رضا داوری‌اردکانی: باید به سخن مردم گوش دهیم | ۱۰:۴۹,۱۳۹۸/۱۰/۸|

اهل «اردکان» است، شاید دلیل ناگزیرش از اندیشیدن به سیاست، خاصیت زادگاهش باشد. همواره از سیاسی بودن پرهیز دارد اما در عین حال معتقد است که هر سخنی باید نسبتش را با سیاست روشن کند. در جشن تولد هشتادسالگی‌اش، او خود نسبت اش را با سیاست چنین تبیین می‌کند: «من سیاست می‌نویسم اما سیاسی نیستم. همیشه با سیاست سروکار داشته‌ام اما سروکارم، سروکاری فکری بوده است».

صلح صدایی که باید شنیده شود | ۱۲:۲۸,۱۳۹۸/۱۰/۷|

استادان، صاحبنظران و پژوهشگران علوم انسانی گفتند: چون صلح برخلاف جنگ سر و صدا ندارد باید کاری کرد که قابل شنیدن شود، اما موضوع مهم از بین بردن ابزار جنگی مانند توپ و تانک نیست؛ چون شروع جنگ‌ها از ذهن‌ها و زبان آغاز می‌شود باید آنها را صلح‌محور کرد.

پولیتیکِ اسپینوزیسم- ترکیب و ارتباط / آلبرتو توسکانو | ۷:۴۲,۱۳۹۸/۱۰/۷|

مواجهۀ «علمی» من با فلسفۀ اسپینوزا همواره در جامۀ نگاه به خود اسپینوزا در کنار دیگر متفکران (برای مثال شلینگ، دلوز، آلتوسر) اتفاق افتاده است. در اینجا می‎خواهم نقش‌ها و کسوت‎های متفاوتی را مورد بررسی قرار دهم که اندیشۀ اسپینوزا در طول ۳۵ سال یا بیشتر تحت تأثیر فلسفۀ اروپایی به خود گرفته است. قصد دارم درکی مقدماتی از برخی روش‎هایی ارائه دهم که اندیشۀ اسپینوزا و بالأخص اندیشۀ سیاسی او در چند دهۀ اخیر به‌واسطۀ آن‌ها جانی تازه گرفته و دوباره فعلیت یافته است. با تعریف ژیل دلوز از عمل فلسفی به‌منزلۀ خلق مفاهیم تا حدود زیادی موافقم و بر همین اساس قصد دارم بر دو مفهوم تلفیق و ارتباط که در خوانش‎های جدید از آثار اسپینوزا بسیار بااهمیت جلوه کرده است تمرکز کنم.

عباس معارف و غفلت‌زدایی از تفکر بنیادی در ایران معاصر / قباد منصوربخت | ۷:۳۹,۱۳۹۸/۱۰/۷|

کشور ما امروز با مجموعه‌ای از مسائل ریز و درشت روبروست که تمامی عرصه‌های زندگی عمومی و خصوصی و مادی و معنوی ما را تحت سیطره مستقیم خود قرار داده است. این مسائل مختص جامعه ما نیستند و جز یک کشور آسیایی (ژاپن) تمامی جوامع و کشورهای ماورای اروپای غربی و امریکای شمالی با آن به شدت درگیرند. این درگیری البته در جهان موسوم به جهان دوم در دوره جنگ سرد از شدت کمتری نسبت به جهان سوم برخوردار است.

دیگر دوستی موثر در گفتاری از مصطفی ملكیان | ۷:۱۲,۱۳۹۸/۱۰/۷|

آن طور كه محمدرضا جلایی‌پور در نخستین جلسه از سلسله نشست‌های خیر و خرد بیان كرد، دیگردوستی موثر هم یك فلسفه است و هم یك جنبش یا پویش اجتماعی. حرف اصلی این فلسفه و پویش آن است كه تلاش كنیم بیشترین خیر ممكن را به دیگران برسانیم و برای این كار باید به سنجشگری عقلانی مبتنی بر شواهد تجربی پرداخت.

مشی فلسفی مرحوم عباس معارف در گفت ‌و گو با دكتر محمد رجبی | ۱۳:۲۱,۱۳۹۸/۱۰/۲|

سیدعباس معارف تنها شارح مورد وثوق اندیشه‌های سیداحمد فردید نیست، او به دلیل تسلط شگفت‌انگیزی كه بر علوم اسلامی چون فلسفه اسلامی، فقه و اصول داشته، توانسته دیدگاه‌های فردید را تحت عنوان «حكمت انسی» بسط دهد. این لب سخن محمد رجبی، پژوهشگر و استاد فلسفه هنر و زیبایی‌شناسی است. در گفت‌وگوی حاضر با این شاگرد شناخته شده سیداحمد فردید به جنبه‌های فكری و فلسفی اندیشه‌های معارف پرداختیم. دكتر رجبی ضمن بیان سابقه آشنایی خود با مرحوم معارف به گستردگی و عمق آگاهی او به علوم و معارف اسلامی پیش از شاگردی فردید اشاره كرد و شرحی از نخستین دیدار این دو ارایه داد.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما