اندیشه


درباره زمان /سیدموسی دیباج - بخش سوم | ۱۱:۳۱,۱۳۹۸/۷/۲|

چنانچه بپذیریم که زمان از لوازم حرکت است، ضرورتی ندارد تا چنین بپنداریم که بدون حرکت، زمان مفهومی تهی است. اساساً نباید نادیده انگاشت که اشتمال مصداقیت زمان و حرکت می‌تواند از سنخ رابطه منطقی عموم و خصوص مطلق تلقی شود؛ بدین معنی که هرچه مصداق حرکت است، زمانی است؛ اما متقابلا چنین نیست که هر چه مصداق زمان است، مصداق حرکت باشد. زمان همسایة نیستی است، اما حرکت هرگز به همسایگی نیستی درنمی‌آید.

زبان فارسی و جامعه‌شناسی نامستقر ما / مجید اسدی | ۱۴:۱۵,۱۳۹۸/۷/۱|

چنان‌که در مقاله‌ای تحت عنوان «منشأ صداهای ناهنجار» نوشته بودم،۵ شبه‌افکار پسامدرن در اصل پس از باختن بازی در میدان مبارزه با جهان سرمایه‌داری توسط جبهۀ چپ برای به هم زدن بازی پس از چند دهه مبارزه حاصل آمده ‌است که ‌از ادعای انترناسیونالیسم پرولتاری عدول کرده و بر گروه‌های قومی‌، زبانی، جنسیتی و خرده‌فرهنگ‌ها خیمه زده ‌است.

عمل گرایی مدرن در دین / شهرام پازوکی | ۱۱:۲۲,۱۳۹۸/۶/۳۱|

مسالۀ دین و نسبت آن با نظر از مسائل اصلی فلسفه از قدیم تا کنون است. این مسأله در ادیان مختلف نیز به گونه ای دیگر مطرح شده است. عارفان ادیان عموماً علم بدون عمل در دین را نمی پذیرند و آن را موجب سکون و انحراف اهل دین می خوانند. در مقابل اینها نوعی عمل گرایی قشری نیز در تاریخ ادیان دیده می شود که یک نمونه اصلی اش خوارج در تاریخ اسلام است.

«هورقلیا» در نزد سهروردی / بابک عالیخانی | ۱۰:۱۹,۱۳۹۸/۶/۳۱|

سهروردی تنها در دو موضع از آثار خود، از «هورقلیا» سخن گفته است: یک بار در کتاب المشارع و المطارحات، و بار دیگر در کتاب حکمةالاشراق؛ در کتاب اول، هورقلیا به عنوان یک عالَم (عالم اشباح مجرده و مثل معلقه) و در کتاب دوم، به عنوان یک مدینۀ مثالی قلمداد شده است.

روشنگری ِ روشنگری | ۹:۱۳,۱۳۹۸/۶/۳۱|

كنت دو گوبینو، شرق‌شناس و دیپلمات مشهور فرانسوی در قرن نوزدهم در یكی از نوشته‌هایش تاكید می‌كند كه در مواجهه با ایرانیان از او درباره هگل می‌پرسیدند درحالی كه او به تشخیص خودش، دكارت و كانت را بیشتر به حال ایرانیان سودمند می‌داند زیرا از دید او ایرانیان به دلیل سابقه عرفانی و ادبیاتی پیشاپیش با اندیشه‌های رازورزانه و خردگریزانه آشنا هستند و هگل و متفكرانی چون او آنها را بیشتر در این پیچیدگی و باطنی‌گری فرو می‌برد

مروری بر كتاب «فلسفه سیاسی ماكیاولی» | ۹:۹,۱۳۹۸/۶/۳۱|

چه حرف و نكته‏ای درباره ماكیاولی، این نماد برجسته شرارت، مانده كه گفته نشده باشد. اما در حالی كه بسیاری او را ناصح و مشاور شروری‌‌ می‌دانند كه پندهای شیطانی خود را به شهریاران ارزانی می‌دارد تا آنها به هر قیمتی بر مسند قدرت تكیه زنند، دیگرانی او را متفكر جمهوریخواهی معرفی می‌كنند كه اولین نقدهای رنسانسی را بر پیكر كلیسا وارد می‌كند تا زمینه‌ساز جدایی دین از سیاست شود.

غزالی و فلسفه اسلامی / رضا داوری اردکانی | ۱۰:۴۴,۱۳۹۸/۶/۳۰|

ظاهراً جایگاه غزالی در تاریخ فلسفۀ اسلامی معلوم است. بسیاری کسان، گمان می کنند که او با فلسفه مخالفت کرده و آن را از سیر و پیشرفت باز داشته است. در اینکه کتاب تهافت الفلاسفة، متضمن مطالب کلامی ضد فلسفه و احکام فقهی مشعر بر انتساب آراء فلاسفه به کفر و بدعت است، تردید نمی توان کرد.

گفت‌وگوبا نصرالله پورجوادی در مورد وضعیت کنونی و آیندۀ فلسفۀ اسلامی (۱) | ۱۰:۲۸,۱۳۹۸/۶/۳۰|

دکتر نصرالله پورجوادی یکی از پرکارترین محققان ایرانی در حوزۀ فلسفه و عرفان اسلامی است. اگرچه موضوع بیشتر آثار او را عرفان و ادبیات عرفانی تشکیل می‌دهد، اما به‌عنوان یکی از مهم‌ترین متخصصان و صاحب‌نظران حوزۀ فلسفۀ اسلامی نیز شناخته می‌شود. از همین‌رو، ارزیابی او از گذشته، وضعیت کنونی و آیندۀ فلسفۀ اسلامی، می‌تواند روشنگر باشد.

حجت الاسلام بروجردی:جهل مقدس حاصل برخورد گزینشی با آموزه های دینی است | ۱۲:۴۸,۱۳۹۸/۶/۲۶|

شب روشنگری دینی، به همراه رونمایی از دو اثر جدید آیت الله محقق داماد، در بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار (کانون زبان فارسی) عصر یکشنبه 24 شهریور برگزار شد.

سیدمصطفی محقق داماد:جهل اعتقادی بدترین نوع جهل بشری است | ۱۲:۴۵,۱۳۹۸/۶/۲۶|

شب روشنگری دینی، عصر یکشنبه ۲۴ شهریور در بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار(کانون زبان فارسی) برگزار شد. در این نشست از دو اثر آیت الله سید مصطفی محقق داماد با عنوان «فاجعه جهل مقدس» و «در دادگاه جهل مقدس» رونمایی شد.

درباره زمان / سیدموسی دیباج - بخش اول | ۱۰:۲۱,۱۳۹۸/۶/۲۶|

استفاده ارسطو از واژگان پیش و پس در تعریف زمان دقیق است. ارسطو پیش و پس را در مرتبه اول مکانی می‌داند. برخی از مکانی دانستن «قبل» و «بعد» و یا «پیش» و «پس» اظهار تعجب کرده‌اند؛ حال آنکه اندیشه دقیق و منطقی ارسطویی در این انتخاب آشکار است.

«رابطه جوانان با دنیای اندیشه» در گفت‌وگو با دکتر رسول جعفریان | ۱۰:۹,۱۳۹۸/۶/۲۵|

این روزها بسیاری از جامعه‌شناسان از تغییر سبک زندگی جوانان و اولویت یافتن «فراغت» به جای «فعالیت‌های فکری» حرف می‌زنند. آنچه در این فضا، ذهن را به خود مشغول می‌کند، این است که با اولویت یافتن فراغت، آیا مسائل فکری در سبک زندگی جوان امروزی به حاشیه رفته است؟

سنت و سنت‌گرایی / انشاءالله رحمتی - بخش سوم و پایانی | ۸:۱۴,۱۳۹۸/۶/۲۴|

در روایات ائمه(ع) از قیاس نهی شده است. منظور از قیاس، همان «استدلال تمثیلی» در منطق است که بر این قاعدۀ بدیهی بنا می‌شود که «حکم ‌الامثال فیما یجوز و فیما لایجوز، واحد». دو امری که از جهات ذی‌ربط به همه شبیهند، حکم واحدی دارند.

فردید زنده است چون تفکر زنده است | ۱۲:۴۲,۱۳۹۸/۶/۲۳|

مستند تئوریسین خشونت، مستندی درباره احمد فردید است. در این مستند دوازده نفر از اساتید به صورت مستقیم روبه روی دوربین نشسته اند و نظرات موافق و مخالف خود را با دیدگاه های مخصوص خود از دکتر رضا داوری اردکانی تا دکتر منوچهر آشتیانی، دکتر نصرالله پورجوادی، دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی، دکتر محمدرجبی، دکتر رضا سلبیمان حشمت احسان شریعتی، سید محمد قائم مقامی، یوسفعلی میرشکاک، بهروز فرنو، هرمزبوشهری پور و عباس سلیمی نمین بیان کردند؛ هم چنین مصاحبه آرشیوهایی از داریوش آشوری و عبدالکریم سروش که در مورد دکتر فردید سخنانی را گفته اند، استفاده شده است.

بررسی تطبیقی آرای فكری خواجه نظام‌الملك طوسی و فضل‌الله روزبهان / عارف دانیالی | ۱۲:۲۷,۱۳۹۸/۶/۲۳|

خواجه نظام‌الملك طوسی (485-408ق) از مقتدرترین وزرای تاریخ ایران قدیم است كه سیاست‌گذاری فرهنگی دو تن از پادشاهان بزرگ سلجوقی (آلب ارسلان و ملكشاه) را به مدت سی سال در كنترل خود داشت. در این میان، اقدامات خواجه برای استقرار مدارسِ نظامیه، در بررسی تاریخ تحولات فكری جهان اسلام جایگاه بسزایی دارد. تأسیس نظامیه‌ها در راستای بسط دستگاه‌های معرفتی پیچیده‌ای بود كه می‌كوشید نظام عقیدتی مستحكمی را برای پشتیبانی از سازمان سیاسی مسلط فراهم آورد. ماجرای دوستی و همكاری مشهور خواجه با غزالی از همین نظامیه‌ها شروع می‌شود.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما