بنجیدن مصدری کهن و متروک در شاهنامه / سجاد آیدنلو
|۱۲:۳۷,۱۳۹۹/۳/۷| بازدید : 138 بار

 

 

چکیده: در داستان بهرام گور و لنبک آب کش پس از این که لنبک به پذیرایی از بهرام می ایستد بیتی است بر اساس آن:

برید آن که لنبک بدو داد شاه

ببنچید/ ببخشید / بپیچید / بخندید و بنهاد بر پیشگاه

به توجه به ضبط نسخه های شاهنامه و یکی دو قرینۀ دیگر، احتمالا صورت درست فعل مصراع دوم «ببنجید» است. این فعل از مصدر «بنجیدن» به معنای «تقسیم کردن، بریدن و خرد کردن» است و ماده مضارعی که برای ساختن این مصدر جعلی  / ثانوی به کار رفته است، شاید ماده مضارع دوم مصدر «بختن» پهلوی باشد. با این احتمال «بنج» از ریشۀ *baj -  به معنای «تقسیم کردن و بخشش» است و معنی بیت با تصحیح قیاسی «ببنجید» چنین خواهد بود: بهرام غذایی را که لنبک به او داد به دو یا چند بخش تقسیم کرد و روی میز نهاد.

 

دریافت مقاله

منبع: پژوهش نامه ادب حماسی، دوره 15، شماره 2، پاییز و زمستان 1398

اخبار مرتبط :

ارسال نظر
نام :
ایمیل :
ارسال نظر
نظرات کاربران
میزان اهمیت
ایمیل
توضیحات
ثبت گزارش

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما