وداع با افتخار ایران
|۱۲:۵۹,۱۳۹۸/۹/۳| بازدید : 128 بار

 

فضل‌الله رضا ۱۰ دی ۱۲۹۳ در رشت به دنیا آمد. پدرش شیخ اسدالله رضا روحانی و مالک بود. او نوۀ دختری شریعتمدار رشتی و خواهرزادۀ رضا رفیع قائم مقام‌الملک نمایندۀ مجلس و سناتور در دوره اول و دوم است. عنوان رضا در خاندان رضا از حاجی آقارضای مجتهد گیلانی نام گرفته شده که مجتهدی ثروتمند و ذی‌نفوذ بود.

 

سازندگی، بیژن مومیوند: پرفسور فضل‌الله رضا، دانشمند ایران در حوزۀ مهندسی برق و ریاضیات که رئیس پیشین دانشگاه تهران و  سفیر سابق ایران در یونسکو و کانادا بود در ۱۰۵ سالگی و در اتاوای کانادا چشم از جهان فرو بست. نبوغ و استعداد فراوان او در کنار کوشش و تلاش گسترده علمی‌ باعث شد تا سال‌ها در عرصۀ علم و فناوری جهانی به نقش‌آفرینی بپردازد و از پایه‌گذاران نظریۀ اطلاعات و مخابرات در جهان شود. این دانشمند برجسته در کانادا اقامت داشت و از سال ۱۳۵۷ استاد دانشگاه‌های کنکوردیا در مونترئال در کبک کانادا و دانشگاه مک‌گیل مونترئال بود.

 

 

تبارشناسی خاندان رضا

فضل‌الله رضا ۱۰ دی ۱۲۹۳ در رشت به دنیا آمد. پدرش شیخ اسدالله رضا روحانی و مالک بود. او نوۀ دختری شریعتمدار رشتی و خواهرزادۀ رضا رفیع قائم مقام‌الملک نمایندۀ مجلس و سناتور در دوره اول و دوم است. عنوان رضا در خاندان رضا از حاجی آقارضای مجتهد گیلانی نام گرفته شده که مجتهدی ثروتمند و ذی‌نفوذ بود. حاج آقارضا پس از پایان دورۀ تحصیل در رشت که در آن روزگار یکی از مراکز تعلیم و تربیت دینی بوده است به فرمان پدر به نجف اشرف رفت و از محضـر مدرسـان بزرگ نجـف کسب فیض کـرد و به رشـت بازگـشت. اعـتبار خـانوادگی، دانش و شهـامـت او موجـب شد که از جملـه صدرنشینان محافل دینی و اجتماعی و مرجع اهل حاجت شود و ضرغام‌السلطنه خواهر امیر مقتدر طالشی به نکاح یکی از پسران او به نام حاجی شیخ اسدالله درآمد؛ فردی که ۲ تن از فرزندانش یعنی فضل‌الله و عنایت‌الله به دانشمندان و چهره‌های تاثیرگذار معاصر تبدیل شدند.

 

فضل‌الله رضا تحصیلات خود را در رشت گذراند و هم‌زمان صرف و نحو عربی و بخشی از علوم قدیمی را از استادان وقت آموخت و با آثار برجستۀ فرهنگ ایرانی مانند گلستان و بوستان سعدی، شاهنامه فردوسی، مثنوی مولوی و... آشنا شد. او لیسانس خود را در ۱۳۱۷ در رشته مهندسی برق از دانشگاه تهران اخذ کرد و هنگامی که آتش جنگ جهانی دوم به اواخر خود نزدیک شده بود، برای تکمیل تحصیلاتش راهی آمریکا شد و در ۱۳۲۴ مدرک فوق لیسانس را از دانشگاه کلمبیا در آمریکا و دکتری خود را در رشته مهندسی برق از دانشگاه مؤسسه تکنولوژی نیویورک دریافت کرد.

 

رضا طی سال‌های ۱۳۲۹ تا ۱۳۳۴ عضو گروه مهندسی برق دانشکده مهندسی دانشگاه کاتولیک آمریکا و سپس دانشگاه ‌ام‌آی‌تی در بوستون آمریکا بود و در سال‌های ۱۳۳۳ تا ۱۳۴۷ در گروه مهندسی دانشگاه سیراکیوز در ایالت نیویورک عضویت داشت و از ۱۳۴۶ تا ۱۳۴۸ خورشیدی به عنوان رئیس دانشگاه تهران و دانشگاه صنعت شریف انجام وظیفه می‌کرد و طی سال‌های ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۳ خورشیدی سفیر ایران در یونسکو و از ۱۳۵۳ تا ۱۳۵۷ خورشیدی سفیر ایران در کانادا بود. در سال‌های ۱۳۴۰ تا ۱۳۵۳ استاد مهمان در دانشگاه‌های مرکزی سوییس، کپنهاگ دانمارک و دانشگاه کلرادو در بولدر آمریکا و پاریس بود و از ۱۳۵۷ خورشیدی تا پایان عمر سمت استاد دانشگاه‌های کنکوردیا در مونترئال در کبک کانادا و دانشگاه مک‌گیل مونترئال را برعهده داشت.

 

 

 دلبستگی به فرهنگ و تمدن ایرانی

رضا دلبستگی خاصی به فرهنگ و تمدن ایرانی داشت چنان که آرزوی قلبی خود را خدمت‌گزاری رایگان برای بهره‌وری از مغزهای جوانان ایرانی می‌دانست تا آن‌ها خود را باور کنند و آن‌چه را که خود دارند از بیگانگان تمنا نکنند. او با وجود این‌که در سال‌های پایانی عمر خود در خارج از کشور به سر می‌برد اما به مناسبت‌های گوناگون و در مراسم‌های مختلف در کشور حاضر می‌شد و سخنرانی‌هایی داشت؛ سخنرانی‌هایی که از لابه‌لای آنها دلبستگی‌اش به ایران و ایرانی را نشان می‌داد. این اندیشمند ایران در همین خصوص می‌گوید: در چنین روزگاری اگر بخواهیم روی کرۀ زمین قومی به نام ایرانی وجود زنده و پایدار داشته باشد، باید فرهنگ سنتی آن قوم را پیوسته پاسداری کنیم. مهم‌ترین عاملی که قوم ایرانی را از دیگر اقوام برجسته می‌سازد، فرهنگ ملّی ایران است. زبان فارسی یعنی همین فارسی آمیخته به عربی که در هزار سال ورزیده و نیرومندتر شده است، در مرکز فرهنگ ملّی جای دارد. اگر امروز از یکی از کهکشان‌های دوردست با ما تماس بگیرند و بخواهند که به شتاب یک روز، فقط ۲ کتاب نمونه که معرف شخصیت ملی ما باشد برایشان بفرستیم، بنده گمان دارم که شاهنامه فردوسی و مثنوی جلال‌الدین رومی را می‌توان اختیار کرد. اگر جای چانه باقی بود، بوستان و گلستان را به آن پیوست می‌کنیم. پروفسور رضا همچنین معتقد بود: جوان ایرانی باید واقعیت‌ها را ببیند. جوانان باید با خرد مأنوس شوند. آنها یک عرصه باز دارند و آن اِشراف به معارف ایرانی، اسلامی و جهانی است... جوانان ما باید اعتماد به نفس پیدا کنند و خودباخته نباشند و بدانند که ما وارث یک میراث فرهنگی و علمی بسیار غنی هستیم؛ یعنی بعد از تمدن یونان که چندصد سال بر تمدن ایرانی و بر تمدن اسلامی پیشی داشت در جایگاه رفیعی بوده‌ایم و ما اکنون وارث این تمدن عظیم هستیم. جوان ایرانی تا خودش را نیازمند مادیات غرب ببیند همیشه بنده خواهد بود باید طوری تربیت پیدا کند که فراتر این خواسته‌ها باشد.

 

 

 فعالیت‌های علمی و تالیفات

پروفسور رضا تحقیقات گسترده‌ای در زمینۀ ظرفیت شنون و ارسال حداکثر اطلاعات در کانال‌های مخابراتی نویزدار، نظریۀ اطلاعات و فرایندهای تصادفی، سیستم‌های خطی آنالیز عمومی، نظریۀ سیستم‌ها و مدارها، نظریه کنترل سیستم‌های پویا، فضاهای خطی، انتقال و تلفات انرژی در شبکه‌های n دهانه‌ای انجام داده است. او همچنین کتاب‌های تحلیل شبکه‌های برق، تئوری اطلاعات، فضاهای خطی، برگ بی‌برگی، حدیث آرزومندی، مهجوری و مشتاقی، پژوهشی در اندیشه‌های فردوسی، دیده‌ها و اندیشه‌ها، نگاهی به شاهنامه، محمد اقبال و هندسه عملی و علمی را به رشته تحریر درآورد و همچنین رئیس افتخاری کنفرانس مهندسی برق ایران، استاد افتخاری دانشگاه تربیت مدرس، رئیس انجمن علمی ایرانیان در آمریکای شمالی، رئیس گسترش زبان و ادب فارسی و مشاور و همکار فعال مؤسسات علمی و ادبی فراوانی بوده ‌است.

 

او همچنین علاقه و اهتمام جدی به زبان فارسی داشت چنان که معتقد بود بنیاد زبان فارسی و گفت‌وشنود و نگارش به آن را باید روز به روز استوارتر و نیرومندتر کنیم و اعتقاد داشت که در این راه باید از روش‌های علم و ابزار تکنولوژی بیشتر بهره بریم و می‌گفت: اگر در حدود ۱۵ زبان زنده دنیا را که سابقه ممتاز فرهنگی دارند برگزینیم، زبان فارسی و زبان عربی در میان آن‌ها خواهد بود.

منبع: سازندگی

برچسب ها :


اخبار مرتبط :

ارسال نظر
نام :
ایمیل :
ارسال نظر
نظرات کاربران
میزان اهمیت
ایمیل
توضیحات
ثبت گزارش

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما