برگزاری مراسم اهدای چهارمین و پنجمین دوره جایزه دکتر رضا داوری اردکانی
|۱۰:۲۵,۱۳۹۸/۷/۱۰| بازدید : 61 بار

 

مراسم اهدای چهارمین و پنجمین دوره جایزه دکتر رضا داوری اردکانی روز سه‌شنبه ۹ مهرماه، در مؤسسه شهر کتاب تهران برگزار شد.

جایزه دکتر داوری جایزه‌ای است که هر سال به بهترین رساله دکتری در حوزه فلسفه غرب تعلق می‌گیرد. پایان نامه‌های رسیده به دبیرخانه در سال‌های ۹۶ و ۹۷، بیست و هفت عدد بودند که عمدتاً درخصوص فلاسفه‌ای چون افلاطون، ارسطو، کی‌یر کگور، گادامر و غیره و در حوزه‌هایی چون فلسفه علم، معرفت شناسی و غیره بودند.

محمدخانی معاون فرهنگی مؤسسه شهر کتاب گفت: ما یک رساله برگزیده داریم و از یک رساله هم تقدیر خواهیم کرد. رساله برگزیده ما از دکتر امیری آرا است. دکتر حسن امیری آرا از علم و صنعت مهندسی عمران گرفتند و از مؤسسه پژوهشی انجمن حکمت و فلسفه هم دکترای فلسفه علم گرفتند. ایشان چندین مقاله پژوهشی و چندین ترجمه اثر فلسفی دارند.

دکتر حسین معصومی، در این مراسم درخصوص پایان نامه برگزیده گفت: قبلاً هم گفتم مشکل عمده علوم انسانی در ایران «پنهان‌کاری» است. استادان هرکدام برای خودشان یک جزیره هستند و کسی از کار آنها خبر ندارد. باید یک کنترل درونی بر کیفیت کار استادان داشته باشیم. باید آدم‌ها، هم بحث کنند از کار هم خبر داشته باشند، سمینارهای مختلف داشته باشند.

وی افزود: حسن این نوع جوایز آن است که کسانی جرأت می‌کنند نوشته‌ خود را می‌فرستند تا داوری شود. من خوشحالم که امسال پایان‌نامه برگزیده، در حوزه فلسفه علم است. ما در ایران بین شاخه‌های فلسفه یک تکنیک مصنوعی داریم که باعث می‌شود کمتر از حال هم خبرداشته باشیم. من هیچ جا ندیدم دپارتمان فلسفه تحلیلی، فلسفه غرب و… داشته باشند.

معصومی گفت: پایان‌نامه برتر امسال ، شروعش از یک فیلسوف انگلیسی هگلی است که مسأله‌ای را مطرح می‌کند که دنباله‌اش در حوزه تحلیلی است. این رساله بسیار تخصصی است و فقدان گفتگویی بین فلسفه و علم رخ داده است.

وی افزود: من به هر جور شیون‌گری، حساسیت پیدا کرده‌ام. وضع ما آنقدر هم بدنیست و به خوبی‌ها باید بپردازیم. به دانشجویانی نگاه کنیم که خوب کار می‌کنند هرچند که بدی‌ها بر خوبی‌ها می‌چربد ولی راه‌ حل برون‌رفت از بدی‌ها، تقویت خوبی‌ها است.

دکتر حسین شیخ رضایی، مدیر انتشارات کرگدن، در خصوص وضعیت رشته فلسفه علم در کشور گفت: شروع رشته فلسفه علم در ایران همراه با نگرانی‌های ایدئولوژیک بود. قبل از انقلاب دکتر سیدحسین نصر درس‌هایی را وارد کرد که ترکیبی از تاریخ علم و فلسفه علم بود. بعد از انقلاب هم ۲ نفر دیگر فلسفه علم را پیش بردند: دکتر سروش و دکتر گلشنی اما همه اینها از این رشته، انتظارات بیرونی داشتند و بحث آنها، در وهله اول، فلسفه علمی نبود. در نیمه‌های دهه هفتاد این رشته در دانشگاه صنعتی شریف تأسیس شد. عمدتاً دانشجویان آن، در رشته‌های مهندسی آمده‌اند. این پای رشته‌های دیگر را به علوم انسانی باز کرد. به دلیل آنکه بچه‌های فلسفه علم با دید مهندسی وارد این رشته شدند و عموماً نگاهشان به خارج در کشور بود و خواستار تحصیل در دانشگاه‌های طراز اول بودند، الان می‌بینیم فارغ‌التحصیلان از دانشگاه‌های خیلی معتبر در این رشته، ایرانی هستند. اینها، باعث شد جو ایدئولوژیک این رشته کمرنگ‌تر شود.

وی افزود: در نیمه دوم قرن بیستم، فلسفه‌های خاص را می‌بینیم چون مسائل فلسفی، خاص‌تر شدند این چرخش را می‌توان در رساله‌های آموزشی بچه‌ها دید. رساله آقای امیری آرا مسأله خاصی در فیزیک دنبال می‌کند. یعنی جایی که مرز بین فیزیک و فلسفه است.

دکتر علیرضا بهشتی در این مراسم گفت: طرح مشترکی داشتیم که بر اساس آن قرار بود عناوین پایان‌نامه‌ها از آغاز تا امروز را گرد‌آوری کنیم. تا سال ۱۳۸۶ بیش از دو هزار پایان‌نامه گرد‌آوری شدند. ماحصل آن بود که دانشجویان می‌توانستند پیگیری کنند که چه کارهایی قبلاً انجام شده است.

این اطلاعات در صفحه مؤسسه حکمت و فلسفه در دسترس است. تحلیل این اطلاعات، نکات جالبی برای ما داشت. من در مجموع، یک روند مثبت را دیدم. پایان‌نامه‌ها در دوره‌های اول خیلی کلی بودند ولی هر چه جلوتر آمدیم، مسائل و موضوعات خاص، موضوع پژوهش قرار گرفتند. موضوعات هم تخصصی‌تر شدند. نکته مهم آنکه هنوز هم عمده پایان‌نامه‌ها در حوزه نظری است ولی مشاهده می‌کنیم که در زمینه مسأله فلسفه، اخلاق، سیاست، هنر، بعد از تلاش‌های ده سال اخیر، کارهای خوبی انجام می‌شود ولی هنوز غلبه حوزه نظری است.

وی افزود: من دوره دکتری در آلمان بودم و آنجا بیش از ۶۰ درصد کارها پژوهشی در حیطه فلسفه علمی بود ولی اینجا هنوز ما در حوزه نظری فعال‌تریم و تغییر به سمت فلسفه عملی، هنوز کند پیش می‌رود. رصد پایان‌‌نامه‌ها و تحلیل آنها، در ارتقاء کیفی خیلی تأثیر دارد.

دکتر علی‌اصغر مصلح، در این مراسم طی سخنانی گفت: چنین جلسه‌ای بهانه خوبی است که ضمن آنکه تلاش خوبی صورت می‌گیرد، سؤالاتی هم مطرح ‌شود برای گفتگو میان اهل فلسفه. باید از وضع فلسفه درست با زندگیمان بپرسیم. فلسفه باید نوعی آزادی و خودبسندگی داشته باشد و خودش را معرفی کند. امروز فلسفه دانشگاهی در ایران، وضع پرسش برانگیزی دارد. اصل پرسش آن است که الآن فلسفه در ایران چه شأنی دارد و چه نقشی بازی می‌کند؟ از طرفی ما تشکری از فارغ‌التحصیلان فلسفی داریم. باید بپرسیم حاصل کار چیست؟ اصل کار فلسفی ما چه بوده است؟ فیلسوفان، هم فیلسوف بودند و هم می‌دانستند چه می‌کنند. ما یک جامعه توسعه نیافته هستیم و در این بستر، فلسفه خوانده می‌شود. فلسفه علم در دانشگاهی مثل MIT یک معنی دارد و به علم پاسخ می‌دهد. ما در گروه‌های فلسفه به چه چیزی پاسخ می‌دهیم؟ باید پرسید شأن فلسفه در کشور چیست؟

دکتر داوری، در این مراسم گفت: این جایزه به نام من است ولی زحمت آن را دوستانم می‌کشند و من کمترین سهم را دارم. ما تا به امروز یک مشکل بزرگی داشتیم و دوسال جایزه را به کسانی دادیم که درباره هایدگر نوشته بودند. امسال که آقای دکتر امیری را کشف کردیم خوشحال شدیم که جایزه را به رساله خوب فلسفی می‌دهیم. ما نمی‌دانیم جایگاه فسلفه چیست، ما باید درباره فلسفه علوم انسانی و علوم اجتماعی کار کنیم. اگر کسی در فلسفه پژوهش درخشانی کند، من با پژوهش او می‌توانم موافق باشم اما با اجتهاد او لزوماً نباید موافق باشم. این اشتباه است که اتنظار داشته باشیم رساله فلسفه را استاد راهنما و مشاور امضا کنند. باید به آرا احترام گذشت ولی نباید لزوماً با آن موافق بود.

وی افزود: علم هم در کشور ما غریب است. ما ارگانیسم علمی نداریم. من تأکید می‌کنم که به فکر تفاهم و به فکر جایگاه علم باشیم. درست است که طی ۲۰سال اخیر فلسفه توسعه پیدا کرده است، اما همه فلسفه‌ها جدا هستند. در خودشان محبوس هستند. گروه‌های فلسفه هرکدام مشغول کار خودشان هستند، فلسفه و علم، دلدادگی می‌خواهند، اگر دل ندهید به فسلفه فیلسوف نمی‌شوید. در شرایطی که از هم جدا هستیم، این نوع دلدادگی مشکل است. ما همه حرف خودمان را می‌زنیم و به هم گوش نمی‌کنیم. علم، گوش نمی‌خواهد، علم قدرت است وکار خودش را می‌کند. فلسفه، آزادی و فهم است. فلسفه دیالوگ و تفاهم است. دیالوگ محکوم به مونولوگ که امکان‌پذیر نیست و تعارض عجیبی است.

در پایان جایزه دکتر داوری به رساله دکتر امیری آرا اهدا شد و همچنین از رساله دکتر سیدمجید کمالی هم تقدیر شد.

منبع: روزنامه اطلاعات

اخبار مرتبط :

ارسال نظر
نام :
ایمیل :
ارسال نظر
نظرات کاربران
میزان اهمیت
ایمیل
توضیحات
ثبت گزارش

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما