حَدیث،اصطلاحی در فرهنگ اسلامی/ احمد پاکتچی | ۱۵:۳۳,۱۳۹۲/۴/۲۶|

قسمت اول حَدیث، اصطلاحی در فرهنگ اسلامی و علوم دینی ناظر به سخنان منقول از زبان پیامبر (ص) و دیگر معصومین (ع) یا حاکی از رفتار و سلوک ایشان. حدیث در کنار قرآن، در طی یک و نیم هزارۀ تاریخ اسلام، نقشی محوری در برداشت شریعت توسط فقیهان و در شکل‌گیری جوانب مختلف از فرهنگ اسلامی ایفا کرده، و موضوع شمار بسیاری از تألیفات و مجموعه‌ها بوده است. ضبط احادیث معصومین، ارزیابی اعتبار آنها و کوشش برای فهم آنها در طول تاریخ زمینۀ شکل‌گیری طیفی از علوم دینی را فراهم آورده که علوم حدیث نام گرفته است.

سرگذشت ابوطالب / عبدالكريم گلشني | ۱۵:۳۱,۱۳۹۲/۴/۲۴|

چون دعوت پيامبر در مكه بالا گرفت، سران قريش به انديشة قتل او افتادند و از ابوطالب خواستند كه محمد را به آنان تسليم كند و چون او نپذيرفت با خود پيمان بستند كه از هرگونه روابط فردي و اجتماعي با بني هاشم اجتناب ورزند. پس پيامبر (ص) و ابوطالب و مسلمانان در بيرون شهر مكه، در محلي كه بعدها «شعب ابي طالب» شهرت يافت، مقام گزيدند. از بني هاشم و بني مطلب، جز ابولهب، آنانكه رضايت به كشتن پيامبر نمي دادند، همگي به ابوطالب پيوستند و او شعري در مدح قوم خود سرود و آنان را در پايداري و دفاع از حريم پيامبر تحريض و تشجيع كرد

پنهان‌کاری‌های سیدجمال‌الدین اسدآبادی / سید جواد طباطبایی | ۱۷:۲۲,۱۳۹۲/۴/۲۲|

سید جمال‌الدین در مصاحبه‌ای با سردبیر روزنامۀ پال مال، دربارۀ اصلاح دینی در اسلام، بر این نکته تأکید می‌کند که روح قرآن با آزادی و عدالت‌خواهی به هیچ وجه مخالفتی ندارد و با توجه به این ویژگی، اصلاح دینی در کشورهای اسلامی در مقایسه با مسیحیت با موانع کمتری مواجه خواهد بود. او که تصور می‌کرد استبداد مهم‌ترین مانع پیشرفت و ترقی است...

عصر جنبش و شورش احزاب/ عمادالدین باقی | ۱۵:۲۶,۱۳۹۲/۴/۱۹|

می‌توان عصر نوین را عصر جنبش و بلکه شورش احزاب نامید که در غرب از قرن 18 م/12 ق آغاز گردید و در نیمۀ قرن 20 م به سوی غلبۀ احزاب دموکراتیک پیش رفت. اما در ایران و جهان اسلام نیز از اواخر قرن 19 م (با مدتی تأخیر نسبت به غرب) جنبش تشکیلاتی مدرن یا احزاب آغاز شد که عمدتاً در خدمت مبارزات ضداستعماری بود و پس از طی دوره‌های پارتیزانی و چریکی و فعالیت مخفی و کسب استقلال به سوی احزاب علنی، سیاسی و رقابتی و دموکراتیک رفت و هنوز این فرایند در برخی کشورها تکمیل نشده است

بنیانگذار اخوان المسلمین کیست / حسن انصاری | ۱۳:۵۵,۱۳۹۲/۴/۱۷|

حسن‌ بنا با قانون‌ اساسی‌ مصر مخالفت‌ نداشت‌ و هرگونه‌ شیوه انقلابی‌ را، دست‌ کم‌ از منظری‌ سلفی‌ باورانه‌، رد می‌کرد. جنبش‌ اخوان‌ المسلمین‌ که‌ بیش‌ از هر چیز مبتنی‌ بر روش‌ تبلیغی‌ بود، با اتخاذ شیوه محافظه‌کارانه‌ به‌ احیای‌ هویت‌ اسلامی‌ براساس‌ دعوت‌ و اصلاح‌ امور اهتمام‌ داشت‌و بنابراین‌، در آغاز حتی‌المقدور با شیوه‌های‌ مسالمت‌آمیز در این‌ مسیر قدم‌ برمی‌داشت‌. تأیید ملک‌ فاروق‌ توسط حسن‌ بنا هم‌ به‌ همین‌ دلیل‌ بود.

پنهان و پیدای اخوان المسلمین / حسن‌ یوسفی‌اشکوری‌ | ۱۵:۴۸,۱۳۹۲/۴/۱۵|

اِخْوانُ الْمُسْلِمین‌ (الاخوان‌ المسلمون‌)، سازمانی‌ اسلامی‌ و سیاسی‌ که‌ از اواسط سدۀ ۱۴ق‌/۲۰م‌ در مصر و سپس‌ در دیگر کشورهای‌ عربی‌ و اسلامی‌ به‌ فعالیت‌ پرداخته‌ است‌. اخوان‌المسلمین‌درذیقعدۀ۱۳۴۷ به‌دست‌حسن‌البنّا (۱۳۲۴-۱۳۶۸ق‌/ ۱۹۰۶-۱۹۴۹م‌) در اسماعیلیۀ مصر پایه‌گذاری‌ شد و کار خود را در اتاقی‌ کوچک‌ ــ که مدرسةالتهذیب‌ نامیده‌ شد ــ با تعلیم‌ قرآن‌، تجوید، حدیث‌، تفسیر و دیگر علوم‌ اسلامی‌ شروع‌ کرد (بنا، مذکرات‌...، ۷۲-۷۳). در ۱۳۵۰ق‌/۱۹۳۱م‌ رساله‌ای‌ حاوی‌ اهداف‌ این‌ جمعیت‌ به‌ وسیلۀ بنا ــ که‌ مرشد عام‌ لقب‌یافته‌ بود ــ انتشار یافت‌ (بیومی‌، ۸۱، ۸۶). در ۱۳۵۱ق‌ تشکیلات‌ و رهبری‌ اخوان‌ به‌ قاهره‌ منتقل‌ شد (بنا، همان‌، ۱۰۳).

قدرت جمعیت/ امیرهوشنگ مهریار | ۱۳:۳۷,۱۳۹۲/۴/۱۲|

جَمْعیَّت، مجموعه‌ای از افراد با خصوصیات مشابه که در محدودۀ جغرافیایی خاص زندگی می‌کنند. از آنجا که جمعیت‌شناسی و بررسی جمعیت جهان و ویژگیهای آن در این دائرةالمعارف مورد نظر نیست، این مقاله در دو بخش جمعیت مسلمانان جهان به طور عام، و جمعیت ایران و تحولات آن به طور خاص تنظیم شده است: پیشینۀ تاریخی: برخلاف بیشتر ادیان بزرگ جهان، دین مبین اسلام از همان آغازْ دعوی جهانی بودن داشت و دعوت ملل دیگر به این آیین را مأموریت اصلی خود می‌دانست. اعزام نمایندگانی به دربار امپراتوری روم و ایران در همان دورۀ حیات پیامبر اسلام(ص)، نشانی از این تعهد بود. پس از درگذشت رسول خدا (ص) و به‌رغم خطراتی که امت اسلامی را تهدید می‌کرد، جانشینان آن حضرت برنامۀ توسعۀ قلمرو اسلام را با جدیت ادامه دادند و در زمانی کوتاه، به هنگام خلافت عمر، بخش زیادی از جهان متمدن و پیشرفتۀ آن دوران، یعنی سرزمینهای ایران و روم به تصرف مسلمانان درآمد.

جهاد جنگ‌های صلیبی در مصر و شام / احمد پاکتچی | ۱۶:۴,۱۳۹۲/۴/۱۰|

در تعریف فقها، جهاد تنها محدود به جنگ در راه خداست (کرکی، 3/365) و دیگر گونه‌های جهاد، مانند جهاد با نفس بحث فقهی ندارد؛ اما نزد برخی از فقها معنای جهاد با توسعۀ بیشتر مطرح شده، و دربر دارندۀ هر نوع بذل جان یا مال در راه اعتلای کلمۀ اسلام و اقامۀ شعایر ایمان دانسته شده است (صاحب‌جواهر، 21/3). تأکید بر جهاد به اندازه‌ای است که تخلف از جهاد در شمار گناهان کبیره جای گرفته است (همو، 13/312)، و فرار از میدان جهاد نیز از بزرگ‌ترین کبائر به‌شمار می‌آید (مفید، 290؛ ابن‌قدامه، 10/385؛ نووی، المجموع، 19/294).

مظهر تمدن جدید/ مصطفی محقق داماد | ۱۴:۱۹,۱۳۹۲/۴/۸|

ثبت به ثبت اسناد و املاک و ثبت احوال، و از نگاهی دیگر به ثبت عمومی و ثبت اجباری تقسیم می‌شود. ثبت اسناد و املاک چنان که از نام آن برمی‌آید، مربوط به ثبت‌ نوشته‌هایی است که باید رسماً توسط مأموران ثبت صورت گیرد و هدف از آن، مستند کردن اسناد مربوط است و ثبت احوال یعنی ثبت وقایع چهارگانۀ تولد، وفات، ازدواج و طلاق (جعفری، مبسوط...، ذیل ثبت احوال). بدین اعتبار ادارات ثبت اسناد و املاک، امر اول، و ادارات ثبت احوال، امر دوم را عهده‌دار هستند. پیشینۀ ثبت در جهان و ایران: اگر مقصود از ثبت، معنای لغوی آن باشد، قدمت آن به اندازۀ تاریخ خط و کتابت در جهان است و هر اثر مکتوب کهنی را می‌توان جزو «سوابق ثبت» به شمار آورد. اما ثبت در معنای اصطلاحی آن سابقۀ طولانی ندارد. در ایران پیش از اسلام، ثبت اسناد امور مالی پیشینۀ دیرینی دارد.

جاده ای در سیاست خارجه ایران / عنایت‌الله رضا | ۱۳:۴۵,۱۳۹۲/۴/۴|

در اواسط سدۀ 3م سیاست خارجی ایران با دشواریهایی همراه شد. پیکار با امپراتوری روم کار آسانی نبود. رومیان پی‌در پی دست به حمله می‌زدند ... کنترل ارمنستان از دست ایران خارج شد... ایران نیز با استفاده از فرصت، بهای ابریشم خام را بالا می‌برد. طبق پیمانی که میان امپراتور روم شرقی و نرسه (نرسی) شاه ایران منعقد شد، شهر مرزی نصیبین به عنوان مرکز مبادلۀ کالا میان دو کشور معین شد... رومیان از اینکه طلاهایشان پیوسته به ایران سرازیر می‌شد، در رنج بودند؛ از این رو می‌کوشیدند تا خود را از وابستگی اقتصادی برهانند.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما